— ละครเรื่อง อุณรุท **

 บัวในวรรณคดี : ละครเรื่องอุณรุท

ประกอบสรรพโกสุมปทุมมาลย์  ชูก้านบานผกาเกสร
แดงขาวดวงเขียวอรชร  ขาบสีม่วงซ้อนสลับกัน
บ้างชูฝักดอกแฝงตูมแย้ม      จงกลแกมแนมกอเผื่อนผัน
โกมุทสัตตบุษย์สัตตบรรณ ประชุมขั้นอุบลดวงบาน
เรณูร่วงในกระแสสินธุ์     วารินอาบรสหอมหวาน
ภุมเรศบินร่อนรำเพยพาน  เคล้าซาบกุสุมาลย์มาลี
(จาก บทละครเรื่องอุณรุท ฉบับพิมพ์ พ.ศ. ๒๕๑๔ หน้า ๓๓)

บทละครเรื่องอุณรุท    กล่าวถึงบัวในบทละครตอนนี้ถึง 9 ชนิด คือ

1.       โกสุม

2.       ปทุมมาลย์ เป็นบัวหลวงพันธุ์พื้นเมืองของประเทศไทย ชาวบ้านเรียก “บัวแหลมแดง” เพราะมีดอกแหลมสีชมพู กลีบดอกไม่ซ้อน ก้าน-ใบ-ดอก  แข็ง  มีตุ่มหนาม ส่งใบดอกชูพ้นน้ำ เป็นไม้น้ำสกุลปทุมชาติ (Nelumbo) ชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Nelumbonucifera  Gaertn. 

3.       ขาบ หรือบัวขาบ เป็นอีกชื่อหนึ่งของ บัวนิลุบล หรือบัวนิลอุบล หมายถึง บัวไทยชนิดหนึ่ง ในตระกูล Nymphaealotus Linn. ดอกสีครามแก่ 

4.       จงกล หรือจงกลนี เป็นบัวไทยแท้แต่โบราณ ปัจจุบันนักพฤกษศาสตร์ไทยยังจัดให้อยู่ในกลุ่มอุบลชาติ เพราะใบลอยอยู่บนผิวน้ำ ขอบใบจักถี่ แหลมมน ไม่มีระเบียบ ดอกชูลอยบนผิวน้ำ บานสายมาก-เกือบเที่ยง และหุบในช่วงเย็น กลีบดอกเล็กเรียว ซ้อนมาก มีพันธุ์เดียว ดอกมีสีชมพูแล้วเปลี่ยนเป็นสีขาว และมีสีเขียวสลับเมื่อใกล้โรย 

5.       เผื่อน หรือบัวเผื่อน หมายถึง บัวไทยชนิดหนึ่งซึ่งมีดอกขนาดเล็ก เส้นผ่าศูนย์กลางดอกประมาณ 10 ซม. มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่าNymphaeastellata Wildenow. 

6.       ผัน หรือบัวผัน หมายถึง บัวไทยชนิดหนึ่ง ขนาดดอกใหญ่กว่าบัวเผื่อน เส้นผ่าศูนย์กลางดอกประมาณ 10 ซม. ขึ้นไป มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า  Nymphaeacyanea Roxb. 

7.       โกมุท หมายถึง บัวขาว 

8.       สัตตบุษย์ เป็นบัวหลวงพันธุ์พื้นเมืองของประเทศไทย ชาวบ้านเรียก “บัวฉัตรขาว” หรือ “บัวป้อมขาว” เพราะดอกป้อมสีขาว กลีบดอกซ้อนมาก ก้านใบ-ก้านดอกแข็ง มีตุ่มหนาม ส่งใบดอกชูพ้นน้ำ เป็นไม้น้ำสกุลปทุมชาติ (Nelumbo) ชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Nelumbonucifera  Gaertn.

9.       สัตตบรรณ คือ บัวสายพันธุ์พื้นเมืองของไทย ที่มีชื่อวิทยาศาสตร์ว่า Nymphaeapubescens Wildenow. ใบลอยอยู่บนผิวน้ำ ขอบใบจักถี่ แหลม เป็นระเบียบ ดอกชูพ้นน้ำ บานกลางคืน

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s

%d bloggers like this: